دلایل اصلی این رکود را میتوان در سه عامل کلیدی جستجو کرد:
-
کاهش شدید قدرت خرید جامعه
-
گرانی بیسابقه هزینههای سفر (از حملونقل تا خدمات رفاهی)
-
تعطیلی واحدهای تولیدی و صنعتی که زنجیره درآمد خانوارها را قطع کرده است
فعالان این حوزه معتقدند بدون بهبود وضعیت معیشتی و افزایش درآمد خانوارها، هرگونه صحبت از رونق گردشگری داخلی، صرفاً یک رویای دستنیافتنی خواهد بود.
هزینههای سرسامآور؛ چرا مردم از سفر دست کشیدهاند؟
یکی از مهمترین موانع پیش روی مسافران، افزایش نجومی هزینههای اقامت است. به گفته فعالان صنفی، حداقل هزینه هر شب اقامت در یک بومگردی به همراه خدمات اولیه مانند صبحانه، ناهار و شام، به بیش از ۲.۵ میلیون تومان میرسد. این در حالی است که در برخی مناطق، این هزینه حتی از ۵ میلیون تومان در شبانهروز نیز فراتر میرود.
چادر مسافرتی جایگزین اقامتگاههای لوکس شد
افزایش قیمتها باعث شده است تا بسیاری از خانوادههای ایرانی، سفر را به عنوان یک کالای لوکس کنار بگذارند. در این شرایط، ترجیح بسیاری از مسافران به جای رزرو اقامتگاه، استفاده از چادر مسافرتی در پارکها و فضاهای عمومی است. این تغییر رفتار، ضربهای سنگین به بدنه گردشگری داخلی وارد کرده است.
مصاحبه اختصاصی با یک فعال بومگردی: ریشه بحران، اقتصاد کلان است
مازیار آل داوود، یکی از فعالان حوزه بومگردی استان، در گفتوگو با ما، ریشه اصلی مشکلات را نه در کمبود امکانات یا جاذبههای گردشگری، بلکه در وضعیت اسفبار اقتصاد کلان کشور دانست.
تعطیلی کارخانهها، بزرگترین قاتل گردشگری
آل داوود تأکید کرد که بسته شدن واحدهای تولیدی و صنعتی، تأثیر مستقیمی بر کاهش سفرها داشته است. او توضیح داد:
«بسیاری از مسافران قبلی، صاحبان کسبوکارها و دهکهای بالای درآمدی بودند که امروز خودشان هم دچار رکود شدهاند. وقتی کارخانهای تعطیل میشود، نه تنها کارگر، بلکه مدیر و مالک آن نیز قدرت خرید خود را از دست میدهد.»
ظرفیت اقامتگاهها به ۱۰ درصد سقوط کرد
وضعیت به حدی بحرانی است که به گفته این کارشناس، اقامتگاههای بومگردی استان در حال حاضر تنها با ۱۰ درصد ظرفیت خود فعالیت میکنند. او در ادامه افزود که حتی گردشگران خارجی نیز به دلیل نبود ثبات اقتصادی و رونق، تمایل چندانی برای اقامت در این مراکز ندارند، هرچند که ورود ارز آنها میتوانست تا حدی به جبران هزینهها کمک کند.
تنها راهکار نجات بومگردی؛ بازگشت رونق به چرخه تولید
به اعتقاد کارشناسان، حمایت از بومگردیها نباید به عنوان یک اقدام صرفاً صنفی و حمایتی تلقی شود، بلکه این حمایت، حفظ زیرساختهای گردشگری کشور در دوران رکود است.
تنها راه برونرفت از این بحران، بازگشت رونق به چرخه تولید و ایجاد اشتغال پایدار است. تا زمانی که قدرت خرید مردم افزایش نیابد و نگرانیهای معیشتی برطرف نشود، صنعت گردشگری و به ویژه بومگردیها، در انتظار روزهای روشنتر، در رکود باقی خواهند ماند.
بومگردی چیست و چرا اهمیت دارد؟
برای آشنایی بیشتر مخاطبان جدید با این صنعت، بد نیست بدانیم که اقامتگاه بومگردی، نوعی محل اسکان همسو با طبیعت است که در خانههای قدیمی و بومی بازسازی میشود. هدف از توسعه این اقامتگاهها، دستیابی به توسعه پایدار، حفظ فرهنگ بومی و جلوگیری از مهاجرت روستاییان است.