به گزارش تیمچه؛مهدی عالیپور با اشاره به معضل جدی ریزگردها در استان اصفهان، اظهار کرد: هر ساله اعتباری برای مقابله با گردوغبار تخصیص مییابد اما متأسفانه ابلاغ آن بسیار دیر انجام میشود بهگونهای که فصل کاری به پایان رسیده و این تأخیر باعث میشود نتوانیم پروژههای بیولوژیک بیابانزدایی را به موقع اجرا کنیم.
جزئیات اعتبارات مقابله با ریزگردها در سال جاری
عالیپور با تشریح بودجه تخصیصیافته برای مبارزه با گردوغبار در اصفهان، افزود: برای سال مالی جاری، حدود ۷ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومان برای مراتع و ۱۰ میلیارد تومان برای بیابان، در مجموع ۱۷ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومان ابلاغ شده است. اما زمانبندی ابلاغ این اعتبارات بهگونهای است که فصل کاری در عمل تمام شده و عملاً فرصت اجرای پروژهها از دست رفته است.
وی با اشاره به اینکه ۳۰ درصد از مساحت استان اصفهان را بیابانها تشکیل میدهند که نیاز به توجه ویژه دارند، خاطرنشان کرد: متأسفانه اعتبار استانی ما در سال گذشته تنها ۸ میلیارد تومان بوده است که برای مدیریت چنین وسعت بیابانی بسیار ناچیز است.
دریاچه نمک و تالاب گاوخونی؛ دو بحران بزرگ زیستمحیطی اصفهان
معاون فنی اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان اصفهان با اشاره به مشکلات دریاچه نمک و تالاب بینالمللی گاوخونی، تأکید کرد: این دو منطقه بهعنوان کانونهای بحرانی گردوغبار، نیازمند اعتبارات بیشتر و برنامهریزی جامع هستند.
دریاچه نمک؛ پهنهای به وسعت ۱.۳ میلیون هکتار
عالیپور با بیان اینکه بهترین عملکرد در حوزه بیابانزدایی در دریاچه نمک اصفهان انجام شده، ابراز کرد: دریاچه نمک حدود ۱.۳ میلیون هکتار از مساحت استان را در بر گرفته و بیشترین مطالعات و عملکرد را در سه شهرستان نطنز، کاشان و آران و بیدگل داشتهایم.
وی با تأکید بر نیاز ویژه دریاچه نمک به اعتبارات اختصاصی، تصریح کرد: برای مدیریت مؤثر این حوضه پیشنهاد میکنیم یک ردیف اعتباری خاص مانند دریاچه ارومیه برای دریاچه نمک در نظر گرفته شود، زیرا با اعتبارات معمولی استانی و ملی نمیتوان این موضوع را به طور کامل مدیریت کرد.
مشارکت بخش خصوصی؛ راهکار موفق بیابانزدایی در دشت سجزی
عالیپور با اشاره به مشارکت بخش خصوصی در مهار ریزگردها، خاطرنشان کرد: با وجود محدودیت اعتباری، سازمان منابع طبیعی پروژههای ملی و استانی مقابله با بیابانزایی و ریزگردها را پیگیری میکند.
وی افزود: در دشت سجزی در شرق اصفهان که بسیاری از مناطق و روستاهای بخش مرکزی را تحتالشعاع قرار میدهد و از جمله بر فرودگاه شهید بهشتی، پایگاه هوایی شهید بابایی و شهرکهای صنعتی تأثیر دارد، تفاهمنامهای با شهرکهای صنعتی امضا کردیم.
طبق این تفاهمنامه همکاری:
-
سال گذشته: ۲۵۰ هکتار بیابانزدایی اجرا شد.
-
امسال (۱۴۰۴): ۵۴۰ هکتار عملیات اجرایی آغاز شده است.
-
سال آینده: ۷۵۰ هکتار دیگر اجرا خواهد شد.
-
مجموع: یک هزار و ۵۰۰ هکتار بیابانزدایی با مشارکت بخش خصوصی.
عالیپور ادامه داد: در مجموع سال ۱۴۰۴، حدود ۶۲۰ هکتار بیابانزدایی با مشارکت بخش خصوصی و اعتبارات خودمان انجام شد که کار بسیار بزرگی در مدیریت کانونهای بحرانی گردوغبار بود.
دستاوردهای سهساله طرح مردمی کاشت یک میلیارد نهال در اصفهان
معاون فنی اداره کل منابع طبیعی اصفهان با اشاره به طرح مردمی کاشت یک میلیارد نهال که از سه سال پیش آغاز شده و اکنون در سال سوم اجرای آن هستیم، اظهار کرد: در این طرح، توسعه فضای سبز و ترسیب کربن بهصورت ویژه در سطح کشور پیگیری میشود.
وی افزود: طبق این طرح، سازمان منابع طبیعی مسئول تولید و کاشت ۲۵۰ میلیون نهال است و ۷۵۰ میلیون نهال دیگر بر عهده سایر دستگاهها گذاشته شده است. خوشبختانه دستگاهها پای کار آمدهاند و همکاری خوبی با ما دارند.
آمار تولید نهال در استان اصفهان طی سه سال
عالیپور به آمار تولید نهال طی سهسال اجرای طرح کاشت یک میلیارد نهال اشاره کرد:
| سال | تولید دولتی | تولید خصوصی | مجموع تولید |
|---|---|---|---|
| سال اول | ۲,۵۰۰,۰۰۰ اصله | ۱,۸۷۰,۰۰۰ اصله | ۴,۳۷۵,۰۰۰ اصله |
| سال دوم | ۱,۳۶۰,۰۰۰ اصله | ۱,۶۴۰,۰۰۰ اصله | ۳,۰۰۰,۰۰۰ اصله |
| سال سوم | اطلاعات در حال تکمیل | اطلاعات در حال تکمیل | ۱,۷۷۴,۰۰۰ اصله |
| مجموع | – | – | ۹,۱۵۱,۰۰۰ اصله |
آمار توزیع نهال و توسعه جنگل
-
سال اول: توزیع ۱,۱۵۰,۰۰۰ اصله نهال + توسعه جنگل با بذر به میزان ۱,۸۰۰,۰۰۰ هکتار
-
سال دوم: توزیع ۱,۲۲۰,۰۰۰ اصله نهال + توسعه جنگل با بذر حدود ۹,۰۰۰ هکتار
-
سال سوم: آمادهسازی ۱,۶۵۰,۰۰۰ اصله نهال دولتی و ۴۹۰,۰۰۰ اصله نهال بخش خصوصی برای توزیع
کانونهای بحرانی گردوغبار در ۱۴ شهرستان اصفهان
به گفته معاون فنی اداره کل منابع طبیعی اصفهان، تاکنون ۴,۵۰۰ هکتار از عرصههای ملی با اعتبارات دولتی (ملی و استانی) و مشارکت بخش خصوصی نهالکاری شده که از این مقدار ۶۲۰ هکتار مربوط به نهالکاری بیابانی است.
وی تأکید کرد: توسعه جنگل با بذر در سایر مناطق فقط با استفاده از بارندگی طبیعی صورت میگیرد، زیرا با توجه به وضعیت سفرههای آب زیرزمینی استان، از منابع آبی زیرزمینی برای نهالکاری استفاده نمیکنیم.
وضعیت اراضی ملی و کانونهای بحران در اصفهان
-
اراضی ملی استان: ۹.۶ میلیون هکتار
-
مرتع: ۶.۳ میلیون هکتار
-
بیابان: ۳.۲ میلیون هکتار
-
-
کانون بحران گردوغبار: ۱.۵ میلیون هکتار
-
تعداد شهرستانهای دارای کانون بحران: ۱۴ شهرستان
دستاوردهای گذشته در حوزه بیابانزدایی
-
جنگل دستکاشت بیابانی: ۳۱۰,۰۰۰ هکتار
-
مالچپاشی: حدود ۳۰,۰۰۰ هکتار طی سالیان گذشته
-
بادشکن زنده و غیرزنده: ۱,۲۰۰ کیلومتر
-
مدیریت رواناب: ۱۲,۹۰۰ هکتار
چالش تحقق برنامه هفتم توسعه؛ نیاز به ۶۵۰ میلیارد تومان اعتبار
عالیپور تصریح کرد: در برنامه هفتم توسعه، ۴,۲۰۰ هکتار نهالکاری برای استان پیشبینی شده، اما با اعتبارات فعلی در عمل امکان تحقق آن وجود ندارد. برای تحقق برنامه هفتم فقط در بخش بیابان، نیاز به ۶۵۰ میلیارد تومان اعتبار داریم.
وی خاطرنشان کرد: هدف برنامه هفتم، کاهش ۲۰ درصدی سطح کانونهای بحران معادل ۳۰۰,۰۰۰ هکتار در پنج سال است که بدون کمک صنایع آلاینده، بخش خصوصی، خیران و اعتبارات کافی، تحقق آن بسیار دشوار خواهد بود.
جمعبندی و چشمانداز آینده
استان اصفهان با ۹.۶ میلیون هکتار اراضی ملی و ۱.۵ میلیون هکتار کانون بحران گردوغبار، یکی از حساسترین مناطق کشور از نظر بیابانزایی و ریزگردها محسوب میشود. با وجود دستاوردهای خوبی مانند تولید ۹ میلیون اصله نهال و مشارکت بخش خصوصی در بیابانزدایی دشت سجزی، اما تأخیر در ابلاغ اعتبارات و کمبود بودجه، مهمترین موانع پیشروی این حوزه هستند.
تحقق برنامه هفتم توسعه و کاهش ۲۰ درصدی کانونهای بحران، نیازمند عزم ملی، همکاری صنایع و تخصیص اعتبارات ویژه مانند دریاچه ارومیه برای دریاچه نمک است.
