معضل نبود شبکه فروش و از دست رفتن فرصتهای اقتصادی
نبود شبکه فروش یکی از مهمترین چالشهای پیش روی صاحبان مشاغل خانگی است. این خلأ نهتنها منجر به ازبینرفتن فرصتهای اقتصادی میشود، بلکه انگیزه تولیدکنندگان را کاهش داده و در نهایت رشد اقتصادی خانوارها را محدود میکند.
آمار نگرانکننده سهم مشاغل خانگی در ایران
بر اساس اعلام دبیرخانه ستاد مشاغل خانگی، سهم این نوع اشتغال از بازار تولید و اشتغال کشور تنها ۳ درصد است. این در حالی است که در کشورهای توسعهیافته، ۲۳ درصد اشتغال را مشاغل خانگی تشکیل میدهند. برای جبران این شکاف، کارشناسان بر رونق فروش از طریق سکوهای دیجیتال تأکید دارند.
نقش پلتفرمهای دیجیتال در توسعه فروش مشاغل خانگی
کارشناسان حوزه تجارت الکترونیک معتقدند حضور در پلتفرمهای دیجیتال مانند فروشگاههای اینترنتی و شبکههای اجتماعی، فرصتهای تازهای برای فعالان بازار لوازم خانگی ایجاد میکند. این بسترها امکان زیر را فراهم میکنند:
-
معرفی گسترده محصولات بدون محدودیت جغرافیایی
-
مقایسه آسان قیمتها توسط مشتریان
-
دسترسی سریعتر مشتریان به اطلاعات کالا
-
کاهش هزینههای بازاریابی سنتی
-
افزایش رقابت سالم میان فروشندگان
بسیاری از کسبوکارهای کوچک و متوسط با بهرهگیری از ابزارهای دیجیتال توانستهاند بازار خود را فراتر از محدوده جغرافیایی محل فعالیتشان گسترش دهند.
آینده بازار لوازم خانگی در گرو دیجیتال شدن
کارشناسان تأکید میکنند که آینده بازار لوازم خانگی تا حد زیادی به میزان استفاده کسبوکارها از فناوریهای دیجیتال و حضور مؤثر در پلتفرمهای آنلاین وابسته است. این موضوع میتواند به افزایش شفافیت بازار، بهبود تجربه خرید مشتریان و رونق تجارت الکترونیک در این حوزه منجر شود.
توسعه مشاغل خانگی نیازمند مشارکت سکوهاست
وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی به تازگی اعلام کرده است: برای اینکه محصولات ایرانی بتوانند بهصورت مؤثر در سامانههای مجازی عرضه شوند، باید از تجربههای گذشته استفاده کنیم و زیرساختهای مشترک و استانداردهای واحد ایجاد شود.
احمد میدری با تأکید بر اینکه توسعه مشاغل خانگی به سه ضلع اساسی «فضای مجازی، فضاهای فیزیکی و مشارکت فعال بخش خصوصی» وابسته است، عنوان کرده است: دسترسی آسان به بازار، آموزش، منابع مالی و عدالت، ارکان حیاتی این حوزه هستند.
او با اشاره به دستاوردهای بخش خصوصی در حوزه فضای مجازی، از جمله جذب حدود ۱۷ میلیون کاربر در سکوی «بله»، گفته است: این دستاوردها نشاندهنده ظرفیت بالای بخش خصوصی در ایجاد ارتباط و توسعه بازار است.
میدری همچنین پیشنهاد داده است که سازمان آموزش فنی و حرفهای و هنرستانها میتوانند به پایگاههایی برای آموزش و عرضه محصولات مشاغل خانگی تبدیل شوند و ارتباط فعالان این حوزه را با پلتفرمهای مجازی تسهیل کنند.
راهکارهای رونق مشاغل خانگی از زبان کارشناس
حمید حاج اسماعیلی، کارشناس بازار کار، معتقد است: بازار کار تحتتأثیر تحریمهاست و شرایط سرمایهگذاری برای کسبوکارهای مختلف با مشکلاتی همراه است. باتوجه به شرایط فعلی، فعالیتهای غیررسمی و زیرزمینی در بازار کار افزایش یافته که به اقتصاد ملی و نیروی کار آسیب میزند.
او تأکید میکند: هرچند حمایتهای مقطعی در گذشته صورت گرفته، اما دولتها بهصورت جدی و ملی به این حوزه نپرداختهاند. نیاز است برنامههای منسجم و کارشناسی شدهای تدوین و اجرا شوند تا این فعالیتها پایدار و توسعه یابند.
توسعه مشاغل خرد و خانگی؛ راهکاری مؤثر برای اشتغال
حاج اسماعیلی اذعان میکند: توسعه مشاغل خرد، کوچک و خانگی بهعنوان راهکاری مؤثر در بهبود شرایط بازار کار مطرح شده است. این نوع مشاغل توانستهاند بخشی از ظرفیتهای بیکار و نیمهبیکار را جذب کنند و بهویژه در مناطق کمتر توسعهیافته و روستایی نقش مهمی در ایجاد درآمد پایدار ایفا کنند.
نیاز به حمایت ملی و برنامهریزی منسجم
او معتقد است: حمایتهای ملی، برنامهریزی منسجم، توسعه بازار و ترویج فرهنگی میتواند نقش مشاغل خانگی را در اقتصاد کشور تقویت کند و سهم آنها را در تولید ناخالص ملی افزایش دهد.
صادرات؛ راهکاری کلیدی برای رونق پایدار مشاغل خانگی
این کارشناس بازار کار با اشاره به یکی دیگر از راهکارهای رونق فروش مشاغل خانگی بیان میکند: برنامههای صادراتی ویژهای باید برای تولیدات مشاغل خانگی تدوین شود.
صادرات باید مبتنی بر نشانهها و فرهنگ بومی مناطق باشد. در این راستا، کارگروههای صادراتی باید تشکیل شوند تا تولیدکنندگان مشاغل خانگی بتوانند از طریق ارتباط با این کارگروه، تولیدات خود را صادر کنند.
این اقدام میتواند ارزآوری برای کشور داشته باشد و علاوه بر آن، به تداوم فعالیت این مشاغل و نوآوری در مشاغل خانگی کمک کرده و نقش مهمی در تولید ناخالص ملی ایفا کند.
